06.01.2021

Zespół da Costy, czyli Zespół Serca Żołnierskiego

W swoim opisie da Costa wskazuje także inne współwystępujące objawy: męczliwość, bóle i zawroty głowy, biegunkę i bezsenność. Wymienionym objawom nie towarzyszyły nieprawidłowości w przeprowadzanych badaniach diagnostycznych.

Aktualnie ocenia się, że Zespół serca żołnierskiego to zespół chorobowy, na który składa się kłujący ból w klatce piersiowej, uczucie niepokoju i zmęczenia, kołatanie serca, duszność, zawroty głowy, hiperwentylacja, parestezje kończyn. Ból jest niezwiązany
z wysiłkiem fizycznym, często przerywany jest krótkimi epizodami ostrego bólu
o przeszywającym charakterze, lokalizuje się zazwyczaj w okolicy koniuszka serca. Współcześnie uważa się, że Zespół serca żołnierskiego ma podłoże psychogenne.

W Polsce przyjął się termin ”serce żołnierskie”. Inne nazwy tego zaburzenia to: nerwica serca, astenia nerwowo-krążeniowa, dystonia neurowegetatywna, astenia krążeniowo-oddechowa.

Wiele wskazuje na to, że większość przypadków nerwicy serca to w rzeczywistości objawy lęku panicznego albo depresji z lękiem panicznym. Nerwica serca jest więc w tych przypadkach terminem mylącym, sugerującym problem kardiologiczny, albo “czysto nerwicowy”. W tym drugim przypadku termin wywołuje skojarzenia, które mogą prowadzić do bagatelizowania cierpienia chorych, a nawet niepodejmowania jakiegokolwiek leczenia. Doświadczenie kliniczne potwierdza, że dolegliwości osoby z “nerwicą serca” często kładzie się na karb zmęczenia, stresu i zaleca tylko odpoczynek lub delikatne leki uspokajające. Chory może też spotkać się z zarzutem nadwrażliwości lub hipochondrii. Tymczasem zaburzenie paniczne albo depresja z lękiem panicznym są istotnymi schorzeniami i wiążą się z dużym cierpieniem i bezradnością. Wymagają w każdym właściwie przypadku starannego leczenia i, bardzo często, pomocy psychoterapeutycznej.

W Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 pojęciu nerwic narządowych odpowiada kategoria diagnostyczna F45.3 - Dysfunkcje autonomiczne występujące pod postacią somatyczną. Kategorii tej można użyć w wypadku stwierdzenia dysfunkcji związanych z nadmiernym pobudzeniem układu autonomicznego, (zespół da Costy, nerwica żołądka, zespół drażliwego jelita, biegunka psychogenna, zespół hiperwentylacji, psychogenne zaburzenia oddawania moczu i inne). Jednak w wypadku, gdy tego rodzaju dolegliwości są przejawem depresji albo lęku panicznego, powinny zostać użyte numery diagnostyczne właściwe dla tych schorzeń.

W przypadku odczuwania dolegliwości bólowych w klatce piersiowej, uczucia kołatania serca i trudności oddechowych przez osoby narażone na intensywny stres – w tym żołnierzy - powinna być przeprowadzona ogólna diagnostyka, która może wymagać współudziału lekarza pierwszego kontaktu, psychiatry, psychologa, a w razie potrzeby kardiologa lub innych specjalistów. W wypadku postawienia diagnozy depresji, depresji
z lękiem panicznym lub lęku panicznego (bez depresji) wskazane jest typowe leczenie. Jego najistotniejszymi elementami są zazwyczaj: farmakologiczne leczenie depresji i lęku, radykalne zmniejszenie zewnętrznego stresu
i bardzo często psychoterapia. Wybór sposobu pomocy nie powinien być dokonywany arbitralnie, ale wynikać
z dokładnie postawionej diagnozy i przeanalizowania sytuacji życiowej chorego.

 

jacob-mendez-da-costa-1833-1900-1200_93O4hwv

Więcej
Diagnostyka

Terapia

Kompleksowa pomoc

O mnie

Blog

06.01.2021

Zespół da Costy, czyli Zespół Serca Żołnierskiego

Zespół da Costy został opisany po raz pierwszy przez amerykańskiego kardiologa Da Costę w XIX wieku jako irritable heart u żołnierzy biorących udział w Wojnie secesyjnej w latach 1861-1865. Według da Costy zespół charakteryzował się trzema podstawowymi objawami: dusznością, kołataniem serca oraz bólem w klatce piersiowej występującym zwłaszcza podczas wysiłku.